Fossiele brandstoffen en met name aardolie worden steeds schaarser. De groeiende vraag hiernaar kan in de nabije toekomst niet meer worden opgevangen. Tel daar de problematiek van de CO2-uitstoot en de luchtverontreinigende stoffen bij op en het wordt direct duidelijk dat het gebruik van fossiele brandstoffen moet worden beperkt en dat er gezocht moet worden naar alternatieven voor aardolie.

Alternatieve brandstoffen
Zowel de Europese als de Nederlandse overheid hebben de noodzaak tot het overstappen op alternatieve energievormen onderkend en nemen steeds verdergaande maatregelen om het gebruik van fossiele brandstoffen te beperken en van alternatieve brandstoffen te stimuleren. De transportsector, een branche die zeer afhankelijk is van fossiele brandstoffen, krijgt hier in toenemende mate mee te maken.

Om de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen te beperken kunnen transportondernemers de verstookte hoeveelheid dieselolie terugdringen door brandstofbesparende maatregelen te nemen – te denken valt aan aerodynamica toepassingen, inzet Langere en Zwaardere Voertuigen (de Ecocombi), chauffeurs te trainen in “het nieuwe rijden” of slimmer en beter te plannen – of door aanschaf van voertuigen die rijden op alternatieve brandstoffen. Ook bedrijfswagenleveranciers kunnen bijdragen door zuinigere en schonere motoren te ontwikkelen of voertuigen te fabriceren die kunnen rijden op alternatieve brandstoffen.

Bedrijven maken op basis van veranderingen in de prijs van diesel (en de resulterende veranderingen in transportkosten) bovendien andere keuzes over de inrichting van hun logistieke netwerk: leveranciers, productielocaties, hubs, enz.

ING studie
ING en TLN presenteren een studie over alternatieve brandstoffen. Aanleiding voor deze studie was dat nog veel transportondernemers op dit onderwerp zoekende zijn. De informatieverstrekking is momenteel versnipperd en door de diversiteit aan alternatieven en het gebrek aan kennis ontstaat erin veel ruis. Die ruis vertraagt de besluitvorming en resulteert in een verspilling van energie en middelen. Met als doel verlaging van de CO2-uitstoot zullen overheden, maar ook opdrachtgevers meer vragen en eisen van de transportsector om hieraan een bijdrage te leveren.

Technologie aan boord

De EEA geeft aan dat in 2050 de CO2-uitstoot is verminderd met 80%. De belangrijkste maatregelen zijn achtereenvolgens: het gebruik van koolstofarme brandstoffen, motor management en grotere vaar- en voertuigen (gas, waterstof en, in toenemende mate draadloze, elektriciteit). De eisen aan transportmiddelen zijn in heel Europa geharmoniseerd in 2040.

Het ministerie van Infrastructuur en Milieu wil de CO2-uitstoot in het goederenvervoer verlagen. Eén van de initiatieven van het ministerie om dat doel te bereiken is de proeftuin ‘Truck van de toekomst’.

Onderdeel van deze proeftuin is een demonstratieproject dat TNO uitvoert, vertelt projectmanager Willar Vonk: ‘Er bestaan verschillende systemen om een vrachtwagen zuiniger te maken. Een deel daarvan is nog experimenteel, maar er zijn ook genoeg marktrijpe systemen te koop. De sector is echter nog terughoudend bij de aanschaf ervan.’ Daar is een goede reden voor, zegt senior consultant Ruud Verbeek: ‘Het is gewoon niet duidelijk welk systeem leidt tot welke besparing. Daar is nog geen gedegen onderzoek naar gedaan.’ Dat gaan Vonk en Verbeek nu doen.

Vonk van TNO: ‘We kijken naar systemen die de rolweerstand verminderen, systemen die de luchtweerstand verminderen en ICT-systemen die het rijgedrag van de chauffeur beïnvloeden. We onderzoeken alleen commercieel verkrijgbare producten.’

Het project is inmiddels van start. Vonk: ‘We werken momenteel de meetmethodes uit. En we zoeken leveranciers van systemen en transportbedrijven die willen deelnemen aan het demonstratieproject.

Geïnteresseerden moeten wel aan bepaalde voorwaarden voldoen, zegt Verbeek: ‘De transportbedrijven moeten het brandstofverbruik goed administreren. Bovendien willen we graag een mooie mix van grote, middelgrote en kleine bedrijven en van soorten transport, bijvoorbeeld nationaal en internationaal en bulk- en stukgoed. Uiteindelijk willen we zo’n 200 vrachtwagens uitrusten met allerlei systemen. Door vervolgens een jaar lang hun brandstofverbruik te monitoren en te vergelijken met referentievrachtwagens, kunnen we gedetailleerd in kaart brengen welke systemen onder welke omstandigheden hoeveel besparing opleveren. En we kunnen een realistische inschatting maken van de mogelijke CO2-reductie in de Nederlandse transportsector.’

Innovatienetwerk Agentschap NL start gedurende het project een ‘kennisloket’ om de informatie uit deze proeftuin naar de Nederlandse transportsector te brengen. Vonk: ‘Transportbedrijven moeten eenvoudig toegang krijgen tot de relevante informatie. Het onderzoek heeft immers weinig zin als de resultaten ergens op de plank blijven liggen.’ Daarbij gaat het niet alleen om het maximaliseren van de brandstofbesparing, legt Verbeek uit: ‘We kijken juist naar kosteneffectiviteit. Voor ondernemers is namelijk vooral de terugverdientijd interessant. Dat is ook de toegevoegde waarde van deelname aan het project: als we een deel van de vloot van een transportbedrijf voorzien van brandstofbesparende systemen, kunnen we de ondernemer een jaar later precies voorrekenen hoeveel hij bespaart als hij die systemen installeert op al zijn vrachtwagens. Bovendien streven veel bedrijven een groen en duurzamer imago na. Voor die partijen is deelname aan dit project een uitgelezen kans.’

Klik hier voor meer informatie.

De vragen zijn onder meer: Hoe organiseren bedrijven hun groene logistieke programma`s? Hoe meten dergelijke programma`s CO2-uitstoot in transport en warehousing?

Het onderzoek tracht te begrijpen hoe CO2 reductie en duurzaamheid programma`s binnen uw organisatie worden gepositioneerd.

De resultaten van het onderzoek zullen in december 2010 beschikbaar worden gesteld. De enquête kost u slechts een paar minuten van uw tijd.

Neem deel!

Als u aan deze unieke wereldwijde enquête deel wilt nemen klik dan op deze link.

Alvast dank voor uw medewerking aan het onderzoek van de student!

Met vriendelijke groet,

Walther Ploos van Amstel.

Is klimaatneutraal nog wel een geloofwaardig begrip?

Steeds meer organisaties en producten worden klimaatneutraal genoemd. Een kleine oogst uit de pers. Webwinkels moet duurzamer worden volgen Thuiswinkel.org. De nieuwe voetbalstadions van Feyenoord en PSV. Volgens onderzoek in de Verenigde Staten ‘lonen’ klimaatneutrale distributiecentra. Klimaatneutraal naar je zonbestemming vliegen met KLM. Maar, klopt dat wel?

Greenwashing?
Deskundigen zijn het er over eens dat er helemaal niets te controleren is, omdat absoluut onduidelijk is waar het begrip kimaatneutraal voor staat. Wat is klimaatneutraal precies en welke kengetallen horen erbij? Klimaatneutrale claims zijn niet te controleren. Alleen naar CO2-uitstoot kijken, is erg kortzichtig. Er zijn nog wat andere broeikasgassen die je in het hele klimaatnneutrale verhaal niet tegenkomt. En het gaat natuurlijk om de hele keten: cradle-to-cradle.

Hoogleraar Lucas Reijnders is duidelijk: ‘het kan van alles betekenen en het begrip op zichzelf is al een vorm van Greenwashing‘. Daarvan zou je toch niet graag worden beticht?

Duurzaamheid moet!
Het moet zeker duurzamer in logistiek. Daar mag je niet aan twijfelen. Wie aan logistiek denkt, denkt al snel aan vieze vrachtwagens. Onze wegen staan vol en de milieubelasting is groot. De CO2-belasting in transport moet eigenlijk met 20 procent omlaag, door het voorkomen van transport, en daarmee minder vrachtwagens, minder kilometers en minder gebruik van fossiele brandstoffen. En veel bedrijven laten in het programma duurzame logistiek van Connekt zien dat het kan… en dat het ook oplevert.

Maar, zonder transport staat ook alles stil, dat zien managers als geen ander. Er zijn slimme oplossingen nodig om ervoor te zorgen dat de consument geen lege schappen aantreft en toch de milieubelasting wordt verminderd. Dat lukt alleen maar als ondernemingen in de logistieke keten intensief samenwerken. Dat is de basis voor duurzaamheid.

Duurzame logistiek: absoluut nodig!

De onzin die nu wordt geroepen over klimaatneuraal is slecht voor het imago van duurzaamheid. Dat is jammer, omdat de logistieke sector veel intiatieven toont om duurzamer te werken. Minder kilometers, minder vrachtwagen en minder uitstoot.

Eerder presenteerde Mars, samen met Connekt, de ‘Green order‘. De ‘Green Order’ maakt de gevolgen van het bestelgedrag van klanten op het milieu zichtbaar voor de partners in de logistieke keten. Mars Nederland is de eerste producent in Europa die de CO2-uitstoot meet op orderniveau en vermeldt op de pakbon. Een prima manier om samen met klanten te praten over duurzamer leveren en daarmee, vaak ook, efficiënter leveren.

SCA Consumer, producent van onder meer Libresse, Libero en Edet, gaat als eerste leverancier in de retail volledig honderd procent CO2-neutraal aan klanten leveren. SCA kondigde vorige week een intensieve samenwerking aan met een selecte groep transporteurs onder de naam ‘Green Care Transport‘. SCA gaat, samen met transporteurs, de CO2 uitstoot verminderen met schonere motoren, aerodynamische vrachtwagens en opleidingen voor chauffeurs.

Al eerder bereikte SCA, samen met Fruit2Day maker Hero, een CO2-reductie van bijna 20% door het combineren van hun leveringen aan de winkeliers in een enkele vrachtwagen. De uitstoot die nog overblijft, neutraliseren SCA en haar transporteurs door in samenwerking met Climate Neutral Group te investeren in duurzame energieprojecten, zoals een windmolenpark in Turkije of Taiwan.Dat is veel slimmer dan het planten van nog meer bomen. Dit is een oplossing die toekomstige milieuproblemen in opkomende economieën aanpakt.

Een nieuwe beeldenstorm

De devaluatie van het begrip klimaatneutraal is jammer. PR-jongens en -meisjes misbruiken het begrip; te pas en te onpas voor ‘greenwashing’. Het afkopen van CO2 met boompjes is de aflaat van de 21e eeuw geworden; uw zonden zijn u kwijt gescholden. Echte initiaven die er werkelijk toe doen krijgen daardoor niet de aandacht die ze verdienen. Het is de hoogste tijd voor een nieuwe beeldenstorm!

Walther Ploos van Amstel.

Green order

Een op de tien vrachtwagens op de weg zit (hopelijk) vol met consumentenproducten voor de winkels van Jumbo, Albert Heijn en Plus Retail. Daarmee is deze sector een van de grotere vervoerende sectoren. Wegtransport staat echter onder druk. Onze wegen staan vol, de veiligheid is in het geding en de CO2 belasting is groot. Die CO2 belasting moet tenminste 20% omlaag. Maar, zonder transport staat ook alles stil… dat beseft de sector als geen ander. Eerder presenteerden Mars en Connekt hun ‘Green order’ concept. SCA doet er een schepje bovenop door CO2 te vervangen voor duurzame energie.

SCA Consumer

Riny Strik, regionale director Business Logistics bij SCA: “Primaire doel is dat de CO2 uitstoot van alle transport wordt gereduceerd aan de hand van reductiedoelstellingen, een concreet actieprogramma voor transporteurs en investeringen in duurzame energieprojecten.” Riny Strik is de bedenker van het concept.

Het streven van SCA is dat meer transporteurs, leveranciers en retailers gebruik gaan maken van het ‘Green Care Transport’ programma. Hiervoor heeft SCA een ‘roadbook’ ontwikkeld waarbij stapsgewijs wordt uitgelegd hoe een partij kan toetreden tot het initiatief.

Concreet actieprogramma

SCA heeft CO2 reductiedoelstellingen en een concreet actieprogramma geformuleerd. Zo gaan SCA en haar transporteurs de bestaande CO2 registratie gebruiken voor het opvolgen van de geplande activiteiten. Denk aan het optimaliseren van efficiënte motoren, aerodynamica en chauffeurstrainingen waardoor minder brandstof en dus minder CO2 uitstoot wordt gerealiseerd.

De uitstoot die dan nog overblijft, neutraliseren SCA en haar transporteurs door in samenwerking met Climate Neutral Group te investeren in duurzame energieprojecten (volgens de Gold Standard), zoals een windmolenpark in Turk

De programma’s maken onderdeel uit van de Innovatieagenda Energie. Eerder is al een bedrag van 289 miljoen euro aan programma’s uit deze innovatieagenda goedgekeurd, waarmee het totaal nu op 349 miljoen euro komt. De innovatieprogramma’s bieden ondersteuning aan bedrijven en kennisinstellingen door te gaan met innovatie die gericht is op nieuwe duurzame producten en processen. Daarmee wordt een basis gelegd voor groei van hoogwaardige werkgelegenheid.

Het betreft hier de volgende programma’s:

Ketenefficiency
Dit programma beoogt productieprocessen binnen en tussen bedrijven zo te vernieuwen dat er minder energie wordt gebruikt, dan wel meer duurzame energie. Dat is niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de concurrentiepositie van deze bedrijven, vooral die met een hoge energie-intensiteit zoals bijvoorbeeld in de staalindustrie en chemie.

Emissiearm veevoer
Koeien stoten in hun spijsverteringsproces veel methaan uit. Dit broeikasgas is ruim 20 x zo schadelijk als CO2.  Bedrijven en kennisinstellingen gaan onderzoeken hoe diervoeding zo kan worden aangepast dat koeien minder methaan produceren. Daarnaast wordt deze kennis via een netwerk van vooruitstrevende melkveehouders uitgetest en verspreid in de praktijk.

Intelligente netten
Er wordt tegenwoordig steeds meer duurzame energie decentraal door burgers en bedrijven opgewekt, bijvoorbeeld door plaatsing van zonnepanelen. Daarnaast zijn er ook ontwikkelingen waardoor het decentrale elektriciteitsgebruik toeneemt, bij voorbeeld door invoering van de elektrische auto. Beide ontwikkelingen hebben uiteindelijk grote gevolgen voor het elektriciteitsnet. Het elektriciteitsnet moet slimmer gebruikt worden.

CCS-CATO2
Naast duurzame energieproductie en energie besparing is afvang en opslag van CO2 een belangrijk onderdeel van het beleid. Het zogenoemde CATO2-programma houdt zich bezig met toegepast onderzoek dat is gericht op  het realiseren van grotere en kleinere demonstratieprojecten om deze technologie in de praktijk uit te proberen en verder te ontwikkelen.

In Rotterdam wordt een van de eerste grootschalige CCS pilots van Europa gerealiseerd. Het gaat hier om installaties die megatonnen CO2 kunnen opvangen die vervolgens ondergronds worden opgeslagen. Een deel van het geld komt uit de Innovatieagenda Energie en het andere deel wordt door de EU en het bedrijfsleven bijgedragen. Op deze manier kunnen we in de praktijk laten zien hoe we op grote schaal CO2 kunnen afvangen en opslaan. Deze techniek kan door het bedrijfsleven ook worden geëxporteerd.

Het vooraf bepalen van de CO2 uitstoot van een zending in een distributie netwerk is daarom ook niet eenvoudig.
Dit komt vooral doordat vooraf nog niet bekend is hoe de routes er uit komen te zien. Zeker als een vervoerder ook nog eens samenwerkt met meerdere vervoerders waar verder geen routegegevens van bekend zijn. Daarnaast spelen zaken als beladingsgraad, voertuigtype en rijgedrag een rol.
TNO onderzocht het en bericht erover…

“Green Order is het kompas naar duurzame logistiek”, aldus Timo Hoogeboom, Algemeen Directeur Mars Nederland. “Waar bij duurzaamheid de aandacht vaak uitgaat naar de technische kant, weet Green Order het informeren en signaleren van maatschappelijk verantwoord bestellen door te vertalen in concrete acties. Dit levert zowel voordelen op voor het milieu (minder CO2) en de samenleving (minder files), als voordelen van economische aard (lagere kosten). Zo wordt Green Order volledig geïntegreerd in het reguliere logistieke proces waarbij samenwerking met logistieke en commerciële relaties een belangrijke voorwaarde is voor succes.”

CO2-reductie én efficiency
De klant profiteert door Green Order bij de goederenontvangst van inbound efficiency, terwijl de fabrikant en de transporteur profiteren van transport efficiency. Uit eerste analyses blijkt dat de efficiency besparing evenredig is aan de CO2-reductie. Hierdoor wordt vooruitgang op zowel Planet (CO2-reductie) als Profit (efficiency) geboekt. Het bestaande service niveau blijft gewaarborgd.

Kuehne + Nagel, al jaren partner van Mars Nederland, vermeldt namens Mars op elke vrachtbrief de CO2-uitstoot per levering, zodat deze informatie zichtbaar wordt in het logistieke proces. Daarnaast komt de CO2-uitstoot terug in een Logistieke Customer Scorecard, waarmee jaarlijkse doelstellingen benoemd worden die fabrikant en afnemer gezamenlijk nastreven. Dit stimuleert klanten en leveranciers om op een andere, meer duurzame, wijze te werken.

Capgemini Consulting zet zich in om Green Order te laten uitgroeien tot een algemeen geaccepteerde standaard. Het doel is om stapsgewijs steeds meer marktpartijen aan te laten haken om de maatschappelijke en economische impact van Green Order te maximaliseren. “Wij zien in Green Order dé CO2-indicator voor stimulering van ketensamenwerking en CO2-reductie”, stelt Bram van Schijndel, expert op het gebied van supply chain management en duurzaamheid.